Rituelen

Hoe Simones ogen de rode draad werden van haar uitvaart

Simone was overleden. Ik kwam op voorgesprek voor de uitvaart bij haar zoon en schoondochter. De uitvaartondernemer had mij voorgesteld bij de familie. Het was een drukke week voor hem en hij vond het fijn als ik wél de tijd kon nemen om met deze familie de uitvaartceremonie voor te bereiden. Ik neem jullie mee in mijn proces. Bij een familie ga ik op zoek naar een rode draad. Dat helpt me om een ceremonie omheen te maken. Als de rode draad goed is, kan ik daar de hele dienst aan ophangen en valt alles op zijn plek.

Simone was een simpele vrouw. Had niet veel nodig. Een vrouw van weinig woorden. Hield veel van haar kinderen maar zei dat eigenlijk nooit. Dat vonden ze best moeilijk. Ze genoot van haar kleinkinderen. Dat uitte ze door ze alles te geven waar ze maar om vroegen. Ze was al langere tijd niet gezond. Had lang doorgelopen met klachten, ging uiteindelijk toch naar het ziekenhuis. Daar kwam een slechte diagnose. In het ziekenhuis is ze overleden na een kort ziekbed.

Simone had huiswerk gedaan toen ze wist dat ze niet meer beter zou worden. Bright eyes van Simon and Garfunkel was een van de liedjes die op haar lijstje stond voor haar uitvaart. Als ik aan de slag ga voor een ceremonie lees en luister ik eerst alle ingebrachte liedjes en lees ik de teksten. Als ze in een andere taal zijn zoek of maak ik daarvan ook een vertaling. Dat deed ik nu ook. Er waren meer liedjes, maar deze triggerde iets bij mij.

Bright eyes, burning like fire 
Bright eyes, how can you close and fail? 
How can the light that burned so brightly
Suddenly burn so pale? 
Bright eyes

Heldere ogen, brandend als vuur
Heldere ogen, hoe kunnen jullie dichtgaan en vervagen?
Hoe kan een licht dat zo helder brandde
Ineens zo zwak zijn?
Heldere ogen

Ik zag een mooie parallel bij Simone. Ik had een foto gezien van haar. Een vrouw met prachtige groene heldere ogen. Toen ze wist dat ze ziek werd veranderde dat. Ze werden matter. Maar dat niet alleen. Simone zei nooit dat ze zich niet lekker voelde of pijn had. Dat zag je aan haar en in haar ogen. Ze zei nooit dat ze van haar kinderen hield, maar als je haar aankeek dan wist je het gewoon zei haar zoon. Haar schoondochter wist vanaf de eerste ontmoeting dat het goed zat tussen haar en haar schoonmoeder. Ondanks haar achtergrond, waar haar schoonvader niet zoveel mee op had. Het was iets in haar ogen. Het voelde goed. Het was goed.

Het is mijn streven om de familie zoveel mogelijk zelf te laten doen en zeggen. Niet elke familie kan of wil dat. Dan ben ik er om namens hen het woord te voeren. De ceremoniespreker in mij. In het proces vooraf ben ik vooral de ceremoniemaker. Met elkaar een mooie ceremonie maken, met zoveel mogelijk inbreng van de nabestaanden.

In mijn afsluitende verhaal heb ik geprobeerd de kinderen met terugwerkende kracht de liefde van hun (schoon)moeder te laten voelen. Haar ogen van gewoon mooi, naar bijzonder mooi te laten veranderen. ‘Bright Eyes’ heeft vanaf nu voor altijd een andere betekenis en het is verbonden met hun (schoon)moeder. Hopelijk realiseerden ze zich dat niet alles gezegd hóeft te worden. Weten is soms ook genoeg. Dat geeft rust en troost.

*Deze situatie is gebaseerd op een waargebeurd verhaal, maar namen en situaties zijn (natuurlijk) gefingeerd zodat niemand zich erin herkent.