Herdenkingsritueel 4 mei Fier het Leven
Een ritueel voor,  Rituelen

Een herdenkingsritueel om zelf te doen op 4 mei

Wil je op 4 mei graag bewust stilstaan bij Dodenherdenking? Ben je op zoek naar inspiratie voor een herdenkingsritueel op 4 mei? Dit jaar kan je daar nog meer dan anders je eigen invulling aan geven. De jubileumjaren geven mij altijd wat extra urgentie en bewustzijn. Ik vind het belangrijk om te herdenken. Hoe ik dat doe en waarom dat voor mij belangrijk is lees je hier.

Benodigdheden en voorbereiding herdenkingsritueel 4 mei

  • Linten; rode, witte en blauwe (voor elke aanwezige een lint en wellicht meer)
  • Kaartjes met gaatjes (Hema heeft bijv mooie kartonnen labeltjes met gaatjes)
  • Stiften
  • Gedicht + tekst uitgeprint (zie onder)

Te doen vooraf: kies een boom uit in jouw omgeving die (idealiter) meer dan 80 jaar oud is. Op een fijne rustige plek. De boom heeft de oorlog meegemaakt. De boom is stille getuige van wat er zich heeft afgespeeld. De boom staat symbool voor alles wat doorgaat in tijden van oorlog. En dat de oorlog iets is dat blijvend is. Er blijven steeds minder mensen over die de oorlog nog bewust hebben meegemaakt. Als zij overlijden verdwijnt de oorlog niet. De oorlog maakt deel uit van ons gezamenlijke verleden. Het is in dit ritueel een mooi anker en een fijne plek om te herdenken.

Heb je geen grote boom of is naar buitengaan lastig? Dit kan je ook in je eigen tuin of op je balkon doen. Als het niet mogelijk is de linten ergens aan vast te knopen kun je ze ook op de grond leggen, ze vasthouden of bijvoorbeeld aan de rand van je balkon knopen.

Achtergrond herdenkingsritueel 4 mei

[als je wilt kun je deze tekst uitspreken, dat hoeft niet]

Rood, wit, blauw. De Nederlandse vlag. De kleuren staan symbool voor wat mensen vroeger zagen als de ‘natuurlijke’ opbouw van de bevolking. Het rood zou staan voor het volk, het wit voor de kerk en het blauw voor de adel. De rode kleur is een tijd Oranje geweest, ivm de herkomst van ons Koningshuis (van Oranje). Maar ivm betere zichtbaarheid op zee, waar de vlag het meest gebruikt werd, is uiteindelijk toch rood de kleur geworden.

Deze vlag heeft op 4 mei een belangrijke betekenis. We hangen hem halfstok om de mensen te herdenken die in in de Tweede Wereldoorlog en in oorlogen elders op de wereld zijn omgekomen. Op 5 mei hijsen we de vlag om onze vrijheid te vieren.

Vandaag staan we stil bij mensen die ons nabij zijn en die oorlog hebben meegemaakt. Ik denk altijd aan mijn Pake die in het verzet rondom de afsluitdijk en de bevrijding van Friesland veel heeft betekent. Jij hebt vast ook iemand aan wie je altijd denkt tijdens de dodenherdenking. We maken hier een monument voor hem of haar. Schrijf de naam op het kaartje dat je kunt pakken en schuif het aan het lint. Zijn er meer mensen aan wie je denkt; pak dan meer kaartjes en/of meer linten.

Als alle briefjes hangen nemen we een moment om stil te zijn en stil te staan bij deze mensen.

[voorlezen gedicht]

Laten we denken…

Zullen we samen nadenken? 
Terugdenken aan de dingen uit een andere tijd 
Zolang we nog herdenken, 
raakt dit nog niet kwijt.   

Zullen we samen herinneren? 
Bedenken hoe het verleden onze toekomst bepaalt. 
Het altijd blijven proberen, 
ook als we zijn verdwaald.   

Zullen we samen niet vergeten? 
Niet meer wegdenken wat er is gebeurd. 
Maar leren beseffen te weten, 
tot ons verleden verkleurt.   

Laten wij samen denken, leven in de stilte. 
Laten we naar elkaar luisteren, leven met onze tranen. 
Laten we samen hopen, dat wij hier altijd stil bij blijven staan.

Marijn Sterre Huijers (16 jaar in 2017)

Je kunt het monument vandaag zo achterlaten. Als het een boom buiten is kan je dit zo laten voor nu. Morgen kom je terug voor deel twee. Het ritueel voor 5 mei; bevrijdingsdag.

Afsluitende woorden van de ritueelbegeleider

In maximaal 10 minuten heb je zo een fijn ritueel. Toen we dit vorig jaar deden met onze studiegroep waren mensen tot tranen toe geroerd. Door het met meerdere mensen te doen, natuurlijk op veilige afstand, wordt het extra bijzonder. Alleen je gezin kan ook genoeg zijn. Als je het kort voorbereid en er even de tijd voor neemt, geef je het de aandacht die het verdient. Je plaatst je even buiten het normale leven. Dat is wat een ritueel nodig heeft en wat iets een bijzonder ritueel maakt. Dat is wat we op 4 mei ook doen bij de nationale dodenherdenking. Het hoeft niet groot te zijn, maar juist door er even een bijzonder moment van te maken geef je het lading en inhoud (en een beetje serieusheid) die erbij hoort om het betekenisvol te maken. Een ritueel kan niet zonder een beetje serieusheid (dat betekent niet dat het saai moet worden ;-)).

Ik wens je een mooie herdenking

Opdat wij nooit vergeten.

Hanke Amels handgeschreven